جوناثان.. سلحفاة عملاقة تكشف أسرار الشيخوخة بعد نحو 194 عاماً

تاريخ النشر : الثلاثاء 11:57 17-11-2026
No Image

يُقدَّر عمر السلحفاة العملاقة «جوناثان» بنحو 194 عاماً، ما جعلها محط اهتمام واسع من جانب العلماء والباحثين، الذين يأملون أن تسهم دراستها في الكشف عن أسرار الشيخوخة، وفهم الكيفية التي يتمكن بها كائن حي من البقاء على قيد الحياة لما يقارب قرنين من الزمن. ويُصنَّف جوناثان حالياً باعتباره أقدم حيوان بري معروف في العالم، وفقاً لما ذكرته مجلة «ساينس أدفانسز»، نقلاً عن صحيفة «دي فيلت» الألمانية.

وتشير التقديرات العلمية إلى أن جوناثان وُلد عام 1832، وهو ما يعني أنه عاصر شخصيات تاريخية بارزة، من بينها العالم تشارلز داروين (1809-1882) والملكة فيكتوريا (1819-1901).

سر العمر الطويل

تعود قصة جوناثان إلى نحو 144 عاماً، عندما جرى نقله من جزر سيشل إلى جزيرة سانت هيلينا، الواقعة في جنوب المحيط الأطلسي، باعتباره هدية قُدّمت إلى حاكم الجزيرة، التي تُعد أحد أقاليم ما وراء البحار التابعة لبريطانيا.

وللتعرف على الأسباب المحتملة وراء طول عمره الاستثنائي، أجرى فريق بحثي يضم متخصصين من جامعة كامبريدج ومنظمة «كاليل» المعنية بأبحاث إطالة العمر، دراسة مقارنة لعينات جينية مأخوذة من جوناثان وأربع سلاحف أخرى، شملت سلحفاة صغيرة، وأخرى تبلغ من العمر 12 عاماً، بالإضافة إلى ذكرين أكبر سناً، لكنهما أصغر بكثير من جوناثان. وتعيش جميع هذه السلاحف في حدائق حيوان أو مرافق رعاية مشابهة، وليس في بيئتها الطبيعية.

نتائج علمية تكشف سر الشيخوخة

أظهرت النتائج مفاجأة لافتة، إذ تبين أن الإبيجينوم لدى جوناثان، وهو مجموعة العلامات الكيميائية المرتبطة بالحمض النووي والمسؤولة عن تنظيم نشاط الجينات وتشغيل بعضها وإيقاف البعض الآخر، يشبه إلى حد كبير الإبيجينوم الموجود لدى السلاحف الأصغر عمراً.

وتكمن أهمية هذا الاكتشاف في أن الإبيجينوم يتعرض عادةً لتغيرات مع التقدم في العمر، وهو ما يرتبط بتراجع كفاءة العديد من الوظائف الحيوية في الجسم. لكن حالة جوناثان بدت مختلفة بصورة ملحوظة، إذ احتفظت بعض الأنظمة المرتبطة بتنظيم الجينات باستقرارها رغم تقدمه الاستثنائي في السن.

وفي هذا السياق، أوضح جاستن غيرلاخ، الباحث المشارك من جامعة كامبريدج، أن الفريق رصد استقراراً لافتاً في منظمات الجينات المسؤولة عن إنتاج الطاقة وإصلاح الحمض النووي لدى جوناثان، رغم مرور ما يقارب قرنين من الزمن.

كما توصل الباحثون خلال التحليل إلى وجود 287 متغيراً جينياً يُعتقد أنها تساعد على إبطاء مظاهر الشيخوخة الطبيعية، من خلال مجموعة من الآليات، أبرزها إصلاح الأضرار التي تصيب الحمض النووي، وتقليل الالتهابات، والحد من انتشار الخلايا السرطانية.

ويرى الباحثون أن هذه الدراسة تمثل خطوة مهمة في فهم آليات طول العمر، خاصة أنها المرة الأولى التي يُجرى فيها تحليل مفصل وشامل للإبيجينوم لدى سلحفاة عملاقة معمرة بهذا الشكل، الأمر الذي قد يفتح آفاقاً جديدة أمام الأبحاث المتعلقة بالشيخوخة وإطالة العمر.

.alrai-epaper-widget{margin-top: 20px; max-width:250px}
Tweets by alrai
.alrai-facebook-embed{margin-top: 70px;}
.container .row .col-md-12:has(.alrai-section-last-widget) { flex-direction: column; } .alrai-section-last-widget { margin: 0 auto; position: relative; padding-top: 35px; width: 100%; } #widget_2097 .alrai-section-last-widget { padding-top: 35px; margin-top: 0; } .alrai-section-last-widget::after { position: absolute; content: url("https://alrai.com/alraijordan/uploads/global_files/section-page-faded-line.svg?v=1"); top: 0; transform: translateX(0); } .alrai-section-last-widget .full-col { overflow-x: auto; overflow-y: hidden; -webkit-overflow-scrolling: touch; width: 100%; } .alrai-section-last-widget .row-element { width: 100%; } .alrai-section-last-widget .content-wrapper { display: flex; flex-direction: row; flex-wrap: nowrap; align-items: stretch; width: max-content; min-width: 100%; gap: 30px; justify-content: center; padding-top: 30px; } .alrai-section-last-widget .item-row { flex: 0 0 auto; width: 200px; margin-right: 7px; display: flex; flex-direction: column; height: 195px; } .alrai-section-last-widget .row-element .item-row .img-ratio { padding-bottom: 100%; display: flex; } .alrai-section-last-widget .row-element .item-row .img-ratio img { border-radius: 50%; border: 2px solid #00a0e5; padding: 3px; } .alrai-section-last-widget .article-title { white-space: nowrap; overflow: hidden; text-overflow: ellipsis; display: block; } .alrai-section-last-widget .item-row .item-info a { color: #000; color: color(display-p3 0 0 0); text-align: center; font-size: 14px; font-style: normal; font-weight: 800; line-height: 20px; text-decoration: none; display: -webkit-box; -webkit-line-clamp: 3; -webkit-box-orient: vertical; overflow: hidden; white-space: normal; } .alrai-section-last-widget .full-col::-webkit-scrollbar { display: none; } @media screen and (min-width: 1200px) { .alrai-section-last-widget::after { transform: translateX(0); } } @media screen and (max-width: 768px) { .alrai-section-last-widget .row-element .content-wrapper { flex-direction: row !important; } .alrai-section-last-widget::after { transform: translateX(100%); right: 0; left: 0; } }
.death-statistics-marquee .article-title a, .death-statistics-marquee .title-widget-2 a { text-align: right; font-family: Cairo; font-style: normal; font-weight: 700; line-height: 25px; text-decoration: none; } .death-statistics-marquee .breaking-news-wrapper { width: 100%; display: flex; } .death-statistics-marquee .breaking-news { background-color: #7c0000; padding: 22px 17px 24px 18px; color: #fff; text-align: right; font-family: Cairo; font-size: 22px; font-weight: 700; line-height: 25px; } .death-statistics-marquee .breaking-news-content { background-color: #b90000; padding: 22px 18px 24px 21px; color: #fff; text-align: right; font-family: Cairo; font-size: 22px; font-weight: 700; line-height: 25px; width: 100%; position: relative; } .full-container .marquee-container-widget:not(.relative-widget) .wrapper-row { position: fixed; width: 100%; right: 0; bottom: 0; z-index: 100000; } .death-statistics-marquee .marquee-container-widget .title-widget-2 { width: 75px; background-color: #757575; color: #fff; height: 60px; display: flex; align-items: center; justify-content: center; } .death-statistics-marquee .title-widget-2 a { color: #fff; color: color(display-p3 1 1 1); font-size: 15px; padding: 16px 18px 16px 15px; display: block; } .death-statistics-marquee .content-row:not(.content-row-full) { width: calc(100% - 100px); background-color: #000; } .death-statistics-marquee .content-row marquee { direction: ltr; } .death-statistics-marquee .content-row .img-item { display: inline-flex; height: 60px; align-items: center; vertical-align: top; } .death-statistics-marquee .content-row .article-title { height: 60px; display: inline-flex; align-items: center; color: #fff; padding: 0 15px; direction: rtl; } .death-statistics-marquee .article-title a { color: #fff; color: color(display-p3 1 1 1); font-size: 17px; } .death-statistics-marquee .title-widget-2 { width: 100px; } #widget_1932 { position: static; bottom: 0; width: 100%; z-index: 1; } @media scren and (max-width:768px){ .death-statistics-marquee .breaking-news-content{ font-family: 'Cairo', sans-serif; } }