إنقاذ كنز أثري من نيران القصف الإسرائيلي على مدينة غزة

تاريخ النشر : السبت 10:59 13-9-2025
No Image
الرأي - رصد

في عملية وصفت بأنها "إنقاذ في اللحظة الأخيرة"، نُقلت يوم الخميس، آثار لا تقدر بثمن، جمعت على مدى ثلاثة عقود، من مبنى في مدينة غزة كان مهددا بالقصف من الجيش الإسرائيلي.

هذه الآثار، يشرف عليها المركز الفرنسي لدراسة الكتاب المقدس والآثار في القدس (EBAF)، وصفت بأنها تمثل فصلا نادرا من تاريخ غزة العريق الذي يواجه اليوم خطر المحو.

وقال مدير المركز، الراهب الدومينيكاني أوليفييه بوكيون، واصفا اللحظات العصيبة: "هذه عملية عالية المخاطر، في أوضاع بالغة الخطورة على جميع المعنيين".

بدأت الأحداث صباح يوم الأربعاء، عندما أمرت السلطات الإسرائيلية المركز الفرنسي، وهو مؤسسة عريقة أسسها رهبان دومينيكان في أواخر القرن التاسع عشر، بإفراغ مستودع الآثار التابع له.يقع هذا المستودع في الطابق الأرضي لبرج سكني في غزة، أعلن الجيش الإسرائيلي أنه يعتزم قصفه قريبا، وعملت فرنسا، عبر قنصليتها العامة في القدس، إلى جانب منظمة يونسكو وبطريركية اللاتين في القدس، على إنقاذ هذا التراث، وحصلت على مهلة قصيرة لا تتجاوز ساعات لنقل الكنز الأثري إلى موقع آمن.

تحديات الإنقاذ

لم تكن العملية سهلة على الإطلاق. يوضح الراهب بوكيون حجم الصعوبات في حديث لوكالة الصحافة الفرنسية، "لم يعد هناك أي جهات دولية تقريبا على الأرض.

لم يعد هناك بنى تحتية، وعليه كان علينا أن نجد حلولا ووسائل نقل وعمالا في حين لم يعد شيء يعمل".

وقد تمت العملية بتكتم شديد، "أولا لحرصنا كمنظمة دينية على عدم تعريض حياة الناس للخطر"، كما يقول بوكيون، بينما يواصل الجيش الإسرائيلي استهدافه الحياة المدنية في مدينة غزة، حيث يقوم منذ الأسبوع الماضي بتدمير العديد من الأبراج السكنية المدنية كثيفة السكان زاعما أن حركة حماس تستخدمها لأغراض عسكرية.

يحتوي المستودع، الذي تبلغ مساحته نحو 180 مترا مربعا، على آثار جمعت من خمسة مواقع رئيسية في قطاع غزة، أبرزها دير القديس هيلاريون، المدرج على قائمة التراث العالمي ليونسكو.

وقد تعرضت كل هذه المواقع لأضرار جسيمة فعلا، بحسب المركز الفرنسي، الذي لا يخفي قلقه الشديد على مصير قطع "فريدة" من الفسيفساء بقيت في العراء عرضة للتلف رغم هشاشتها.

تراث عريق

يؤكد بوكيون أن هذه الآثار تمثل "تراثا عريقا للغاية، ثمينا جدا للمنطقة، يظهر تعاقب الشعوب والثقافات والأديان وتعايشها" معتبرا أنها سجل مادي لتاريخ غزة كملتقى للحضارات.

وقد أسفرت الحرب، التي اندلعت عقب السابع من أكتوبر/تشرين الأول 2023، عن تدمير أحد متحفين في القطاع بشكل كامل، وألحقت بالآخر أضرارا جسيمة. ووفقا لباحثين لم يبق في القطاع المدمر سوى بقايا آثار معرضة للخطر الدائم بسبب العمليات العسكرية والقصف.

ويذكر أن إعادة اكتشاف الآثار في القطاع بدأت تزدهر عقب اتفاقات أوسلو للسلام عام 1993. وفي عام 1995، افتتحت دائرة آثار غزة أولى مواقعها الأثرية بالتعاون مع المركز الفرنسي، حيث تم على مر الأعوام اكتشاف بقايا ميناء أنثيدون اليوناني ومقبرة رومانية. لكن أعمال التنقيب توقفت جراء الحصار الإسرائيلي قبل الحرب الجارية، قبل أن تستأنف لاحقا في مشاريع دولية.

.alrai-epaper-widget{margin-top: 20px; max-width:250px}
Tweets by alrai
.alrai-facebook-embed{margin-top: 70px;}
.container .row .col-md-12:has(.alrai-section-last-widget) { flex-direction: column; } .alrai-section-last-widget { margin: 0 auto; position: relative; padding-top: 35px; width: 100%; } #widget_2097 .alrai-section-last-widget { padding-top: 35px; margin-top: 0; } .alrai-section-last-widget::after { position: absolute; content: url("https://alrai.com/alraijordan/uploads/global_files/section-page-faded-line.svg?v=1"); top: 0; transform: translateX(0); } .alrai-section-last-widget .full-col { overflow-x: auto; overflow-y: hidden; -webkit-overflow-scrolling: touch; width: 100%; } .alrai-section-last-widget .row-element { width: 100%; } .alrai-section-last-widget .content-wrapper { display: flex; flex-direction: row; flex-wrap: nowrap; align-items: stretch; width: max-content; min-width: 100%; gap: 30px; justify-content: center; padding-top: 30px; } .alrai-section-last-widget .item-row { flex: 0 0 auto; width: 200px; margin-right: 7px; display: flex; flex-direction: column; height: 195px; } .alrai-section-last-widget .row-element .item-row .img-ratio { padding-bottom: 100%; display: flex; } .alrai-section-last-widget .row-element .item-row .img-ratio img { border-radius: 50%; border: 2px solid #00a0e5; padding: 3px; } .alrai-section-last-widget .article-title { white-space: nowrap; overflow: hidden; text-overflow: ellipsis; display: block; } .alrai-section-last-widget .item-row .item-info a { color: #000; color: color(display-p3 0 0 0); text-align: center; font-size: 14px; font-style: normal; font-weight: 800; line-height: 20px; text-decoration: none; display: -webkit-box; -webkit-line-clamp: 3; -webkit-box-orient: vertical; overflow: hidden; white-space: normal; } .alrai-section-last-widget .full-col::-webkit-scrollbar { display: none; } @media screen and (min-width: 1200px) { .alrai-section-last-widget::after { transform: translateX(0); } } @media screen and (max-width: 768px) { .alrai-section-last-widget .row-element .content-wrapper { flex-direction: row !important; } .alrai-section-last-widget::after { transform: translateX(100%); right: 0; left: 0; } }
.death-statistics-marquee .article-title a, .death-statistics-marquee .title-widget-2 a { text-align: right; font-family: Cairo; font-style: normal; font-weight: 700; line-height: 25px; text-decoration: none; } .death-statistics-marquee .breaking-news-wrapper { width: 100%; display: flex; } .death-statistics-marquee .breaking-news { background-color: #7c0000; padding: 22px 17px 24px 18px; color: #fff; text-align: right; font-family: Cairo; font-size: 22px; font-weight: 700; line-height: 25px; } .death-statistics-marquee .breaking-news-content { background-color: #b90000; padding: 22px 18px 24px 21px; color: #fff; text-align: right; font-family: Cairo; font-size: 22px; font-weight: 700; line-height: 25px; width: 100%; position: relative; } .full-container .marquee-container-widget:not(.relative-widget) .wrapper-row { position: fixed; width: 100%; right: 0; bottom: 0; z-index: 100000; } .death-statistics-marquee .marquee-container-widget .title-widget-2 { width: 75px; background-color: #757575; color: #fff; height: 60px; display: flex; align-items: center; justify-content: center; } .death-statistics-marquee .title-widget-2 a { color: #fff; color: color(display-p3 1 1 1); font-size: 15px; padding: 16px 18px 16px 15px; display: block; } .death-statistics-marquee .content-row:not(.content-row-full) { width: calc(100% - 100px); background-color: #000; } .death-statistics-marquee .content-row marquee { direction: ltr; } .death-statistics-marquee .content-row .img-item { display: inline-flex; height: 60px; align-items: center; vertical-align: top; } .death-statistics-marquee .content-row .article-title { height: 60px; display: inline-flex; align-items: center; color: #fff; padding: 0 15px; direction: rtl; } .death-statistics-marquee .article-title a { color: #fff; color: color(display-p3 1 1 1); font-size: 17px; } .death-statistics-marquee .title-widget-2 { width: 100px; } #widget_1932 { position: static; bottom: 0; width: 100%; z-index: 1; } @media scren and (max-width:768px){ .death-statistics-marquee .breaking-news-content{ font-family: 'Cairo', sans-serif; } }