فوضى أدوية وإبر التنحيف.. جهل طبي أم تجارة؟

تاريخ النشر : الاثنين 05:18 11-8-2025
No Image

في ظل الانتشار الواسع لاستخدام أدوية وإبر التنحيف مؤخرا حذر مستشار العلاج الدوائي السريري الدكتور ضرار بلعاوي من الاستخدام العشوائي وغير المراقب لناهضات مستقبلات GLP-1، مثل "سيماغلوتايد" و"تيرزيباتايد".

وأكد في مقابلة خاصة مع "الرأي" أن هذا التوجه قد تحول إلى فوضى تجارية، تغذيها قلة الوعي وجهل بعض المستخدمين، إلى جانب الاستغلال التسويقي من قبل بعض الجهات التجارية.

وبين بلعاوي أن هذه الأدوية، التي تشمل "Wegovy، Saxenda" و"Zepbound"، تعد فعالة جدا في تقليل الوزن بنسبة تصل إلى 25٪ خلال عام، كما أن لها فوائد قلبية أيضية كبيرة، مثل تقليل خطر السكتات القلبية والدماغية، وخفض ضغط الدم وتحسين الكوليسترول، لكنها ليست مخصصة للجميع، وتتطلب إشرافا طبيا دقيقا.

ونوه إلى أن بعض الأشخاص يلجأون إلى شراء منتجات مزيفة أو خلطات غير معتمدة من الإنترنت، تحتوي على تركيبات مشبوهة مثل "سيماغلوتايد الصوديوم"، مما يعرضهم لمخاطر شديدة مثل اضطرابات البنكرياس، وخزل المعدة، وحتى السرطان، إضافة إلى حوادث ناتجة عن جرعات خاطئة أو استخدام غير بشري.

واعتبر بلعاوي على أن السمنة مرض مزمن، ولا يمكن علاجه بمسار قصير أو باستخدام الدواء وحده، مؤكدا أن التوقف المفاجئ عن هذه الأدوية غالبا ما يؤدي إلى استعادة الوزن المفقود بنسبة تصل إلى الثلثين خلال عام واحد.

وأضاف أن الحفاظ على الوزن يتطلب خطة طويلة الأمد تشمل تعديلات في نمط الحياة، التغذية الصحية، والتمارين الرياضية، بالإضافة إلى المتابعة الطبية المستمرة.

وعن الأعراض الجانبية والموانع، أوضح بلعاوي أن أغلب الأعراض الجانبية لهذه الأدوية تتعلق بالجهاز الهضمي كالغثيان والقيء، لكن هناك مخاطر نادرة وخطيرة تشمل التهاب البنكرياس، وخزل المعدة، وفقدان الكتلة العضلية، مشددا على أن استخدامها ممنوع تماما لمن لديهم تاريخ عائلي لسرطان الغدة الدرقية، أو متلازمة MEN2، أو النساء الحوامل.

ولفت إلى أن الارتفاع الكبير في تكلفة هذه الأدوية (1000-1500 دولار شهريا)، إلى جانب محدودية التغطية التأمينية، يزيد من فجوة الوصول العادل للعلاج، ويطرح تساؤلات أخلاقية حول العدالة الصحية.

وأشار بلعاوي إلى أن هناك تطورات مستقبلية واعدة، مثل ناهضات مستقبلات GLP-1 الفموية (مثل أورفوجليبرون)، أو العلاجات الثلاثية الجديدة، والتي قد ترفع فعالية خفض الوزن إلى أكثر من 25٪، لكن لا تزال قيد الدراسة.

وشدد على أن صرف هذه الأدوية يجب أن يتم فقط بعد تقييم شامل من الطبيب، ووفق المعايير الطبية، التي تشمل مؤشر كتلة الجسم (BMI ≥30 أو ≥27 مع أمراض مرافقة).

ونبه بلعاوي إلى أهمية زيادة وعي المرضى بعدم الانجرار وراء التسويق التجاري أو التجارب الشخصية المنتشرة عبر وسائل التواصل الاجتماعي، داعيا إلى فصل القرار العلاجي عن الضغوط المجتمعية أو التجميلية غير الطبية.

.alrai-epaper-widget{margin-top: 20px; max-width:250px}
Tweets by alrai
.alrai-facebook-embed{margin-top: 70px;}
.container .row .col-md-12:has(.alrai-section-last-widget) { flex-direction: column; } .alrai-section-last-widget { margin: 0 auto; position: relative; padding-top: 35px; width: 100%; } #widget_2097 .alrai-section-last-widget { padding-top: 35px; margin-top: 0; } .alrai-section-last-widget::after { position: absolute; content: url("https://alrai.com/alraijordan/uploads/global_files/section-page-faded-line.svg?v=1"); top: 0; transform: translateX(0); } .alrai-section-last-widget .full-col { overflow-x: auto; overflow-y: hidden; -webkit-overflow-scrolling: touch; width: 100%; } .alrai-section-last-widget .row-element { width: 100%; } .alrai-section-last-widget .content-wrapper { display: flex; flex-direction: row; flex-wrap: nowrap; align-items: stretch; width: max-content; min-width: 100%; gap: 30px; justify-content: center; padding-top: 30px; } .alrai-section-last-widget .item-row { flex: 0 0 auto; width: 200px; margin-right: 7px; display: flex; flex-direction: column; height: 195px; } .alrai-section-last-widget .row-element .item-row .img-ratio { padding-bottom: 100%; display: flex; } .alrai-section-last-widget .row-element .item-row .img-ratio img { border-radius: 50%; border: 2px solid #00a0e5; padding: 3px; } .alrai-section-last-widget .article-title { white-space: nowrap; overflow: hidden; text-overflow: ellipsis; display: block; } .alrai-section-last-widget .item-row .item-info a { color: #000; color: color(display-p3 0 0 0); text-align: center; font-size: 14px; font-style: normal; font-weight: 800; line-height: 20px; text-decoration: none; display: -webkit-box; -webkit-line-clamp: 3; -webkit-box-orient: vertical; overflow: hidden; white-space: normal; } .alrai-section-last-widget .full-col::-webkit-scrollbar { display: none; } @media screen and (min-width: 1200px) { .alrai-section-last-widget::after { transform: translateX(0); } } @media screen and (max-width: 768px) { .alrai-section-last-widget .row-element .content-wrapper { flex-direction: row !important; } .alrai-section-last-widget::after { transform: translateX(100%); right: 0; left: 0; } }
.death-statistics-marquee .article-title a, .death-statistics-marquee .title-widget-2 a { text-align: right; font-family: Cairo; font-style: normal; font-weight: 700; line-height: 25px; text-decoration: none; } .death-statistics-marquee .breaking-news-wrapper { width: 100%; display: flex; } .death-statistics-marquee .breaking-news { background-color: #7c0000; padding: 22px 17px 24px 18px; color: #fff; text-align: right; font-family: Cairo; font-size: 22px; font-weight: 700; line-height: 25px; } .death-statistics-marquee .breaking-news-content { background-color: #b90000; padding: 22px 18px 24px 21px; color: #fff; text-align: right; font-family: Cairo; font-size: 22px; font-weight: 700; line-height: 25px; width: 100%; position: relative; } .full-container .marquee-container-widget:not(.relative-widget) .wrapper-row { position: fixed; width: 100%; right: 0; bottom: 0; z-index: 100000; } .death-statistics-marquee .marquee-container-widget .title-widget-2 { width: 75px; background-color: #757575; color: #fff; height: 60px; display: flex; align-items: center; justify-content: center; } .death-statistics-marquee .title-widget-2 a { color: #fff; color: color(display-p3 1 1 1); font-size: 15px; padding: 16px 18px 16px 15px; display: block; } .death-statistics-marquee .content-row:not(.content-row-full) { width: calc(100% - 100px); background-color: #000; } .death-statistics-marquee .content-row marquee { direction: ltr; } .death-statistics-marquee .content-row .img-item { display: inline-flex; height: 60px; align-items: center; vertical-align: top; } .death-statistics-marquee .content-row .article-title { height: 60px; display: inline-flex; align-items: center; color: #fff; padding: 0 15px; direction: rtl; } .death-statistics-marquee .article-title a { color: #fff; color: color(display-p3 1 1 1); font-size: 17px; } .death-statistics-marquee .title-widget-2 { width: 100px; } #widget_1932 { position: static; bottom: 0; width: 100%; z-index: 1; } @media scren and (max-width:768px){ .death-statistics-marquee .breaking-news-content{ font-family: 'Cairo', sans-serif; } }